19 Μαρτίου 2000 - Αρ. Φύλλου 12879.
http://tovima.dolnet.gr/print_article.php?e=B&f=12879&m=A60&aa=1

34.
Gold, T. (1998) The deep hot biosphere, Springer, New York.
35.
Teske, A. (2005) The deep subsurface is alive and well. Trends Microbiol 13:402-404.
36.
Drake, L.A., Choi, K-H., Ruiz, G.M., Dobbs, F.C. (2001) Global redistribution of
bacterioplankton and virioplankton communities. Biol. Inv. 3:193-199.
37.
Fenchel T (2003) Microbiology. Biogeography for Bacteria. Science 301, 925-026.
38.
Άγγελος Γουλανδρής, 1964
39.
http://www.wired.com/wired/archive/12.08/venter.html

40.
http://www.ruc.dk/upload/application/pdf/f51d6748/Gallina_and_Amoroso%204_2004.
pdf

41.
http://www.biodiv.org/default.shtml

42.
http://en.wikipedia.org/wiki/Convention_on_Biological_Diversity

43.
Goldman, (1994) Biological Diversity: Compatibility of Conservation Measures and
Competitiveness of the Biotechnology Industry, 25 LAW AND POLICY IN
INTERNATIONAL BUSINESS 695, 720.
44.
Ζολότας, Ξ. (1957) Ομιλία στο συνέδρειο της Διεθνούς νομισματικής ένωσης
45.
http://ec.europa.eu/comm/archives/commission_1999_2004/prodi/topics/lisbon/index
_el.htm

46.
Αριστοτέλης 384-322 πΧ
47.
Venter, C. (2006) Συνέντευξη για τη σημασία των μικροβίων:
http://www.prospect-
magazine.co.uk/article_details.php?id=7401

48.
Νεράντζης (2006) Η Βιοενέργεια στην Ελλαδα – Τεχνολογικές εφαρμογές, εμπειρίες,
νομοθετικό πλαίσιο, οικονομική απόδοση, αγορά, προοπτικές. Στο συμπόσιο του
Ελληνογερμανικού εμπορικού και βιομηχανικού επιμελητηρίου.
40
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
49.
Σκούρας Ζ. (2004) Φιλοσοφία και Σύγχρονες Τάσεις της Βιολογίας. University Studio
Press. Σελίδες 24-28.
50.
http://doegenomestolife.org/

51.
http://www.tmth.edu.gr/el/museum.html

52.
http://www.goulandris-nhm.gr/gaia.htm

53. Smith A. (1776) The wealth of Nations: An inquiry into the nature and causes.

54.
http://www.euractiv.com/en/biotech/patenting-life/article-117447

55.
http://www.converge.org.nz/pirm/bio_col.htm


56.
http://www.microbeproject.gov/

57.
http://www.ostp.gov/html/microbial/pdf_files/microbe.pdf

58.
http://www.jgi.doe.gov/

59.
http://www.nsf.gov/

60.
http://www.nsf.gov/bio/pubs/awards/mo.htm

61.
http://www.nsf.gov/pubs/2004/nsf04586/nsf04586.htm










41
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

8. ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΥΠΕΡΟΧΗΣ

Α. Σημαντικές Περιβαλλοντικές Κοινότητες στη Χώρα μας
Σε συνδυασμό με την εφαρμογή της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, η οποία αναφέρεται ως
οδηγία για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων, καθώς και της άγριας πανίδας και
χλωρίδας και τη δημιουργία του ευρωπαϊκού δικτύου "ΦΥΣΗ (NATURA) 2000
10
, που
συμβάλλει σημαντικά στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, επιχειρούμε να οργανώσουμε τη
μελέτη σημαντικών μικροβιακών κοινοτήτων της χώρας, με βάση 4 κύριες θεματικές ενότητες
μείζονος Εθνικής σημασίας, όπως περιγράφηκαν παραπάνω.


ΝΕΕΣ ΕΞΕΡΕΥΝΗΣΕΙΣ
ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ
ΕΡΕΥΝΑ
ΚΟIΝΩΝΙΑ
ΕΝΕΡΓΕΙΑ
ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
ΓΕΩΡΓΙΑ
ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Εικόνα 7. Σχεδιαγραμματική απεικόνιση της προτεινόμενης δραστηριότητας του Εθνικού Κέντρου
Βιοπροοπτικής (ΕΚΒ).



10

http://natura.minenv.gr/natura/default.asp

42
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
Οι Ελληνικές ερευνητικές ομάδες που παρουσιάζονται στη σελίδα 5 της παρούσας
πρότασης έχουν ήδη δραστηριοποιηθεί ή σχεδιάζουν άμεσα να δραστηριοποιηθούν
στις παρακάτω μελέτες:


1. ΕΝΕΡΓΕΙΑ:

1. Μεθανογόνες μικροβιακές κοινότητες (π.χ. Λιμνοθάλασσα του Αιτωλικού, Ανατολική
Μεσόγειος)
2. Υδρογονοπαραγωγές μικροβιακές κοινότητες


2. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ:

1. Μικροβιακή εξυγίανση/διαχείριση περιβαλλόντων μολυσμένων με πετρελαϊκά
κατάλοιπα, πολυκυκλικούς αρωματικούς υδρογονάνθρακες, φαινόλες,
χλωροφαινόλες κ.λπ.
2. Μικροβιακή εξυγίανση/διαχείριση αποβλήτων ελαιουργείων
3. Μελέτη ακραιόφιλων μικροβιακών κοινοτήτων (πχ ηφαιστείων, θερμών πηγών,
αλυκών κα)
4. Μελέτη μικροβιακών κοινοτήτων σε υδάτινα οικοσυστήματα (παθογόνοι – τοξίνες,
ανθεκτικότητα σε αντιβιοτικά, μικροβιακοί δείκτες ποιότητας οικοσυστημάτων)
5. Μελέτη μικροβιακών κοινοτήτων εδάφους
6. Μικροβιακή εξυγίανση/διαχείριση περιβαλλόντων ή/και αποβλήτων μολυσμένων με
αρσενικό (As), Χρώμιο (Cr) και άλλα επικίνδυνα βαρέα μέταλλα
7. Ανάπτυξη ενός BIOCHIP για χαρακτηρισμό μικροβιακών κοινοτήτων σε
περιβαλλοντικά δείγματα
8. Βακτήρια σε εποχικά δείγματα αεροζόλ σε συνάρτηση με τη μετακίνηση αέριων
μαζών. Μελέτη της συνεισφοράς στην ποικιλότητα επιμέρους μικροβιακών
κοιονοτήτων.

3. ΓΕΩΡΓΙΑ:
1. Παγοπυρηνωτικά βακτήρια από διάφορες φυτικές καλλιέργειες ποωδών και
δενδρωδών φυτών
2. Μελέτη μικροβιακών κοινοτήτων (φυτόσφαιρας) σημαντικών καλλιεργούμενων
φυτικών ειδών (πχ ελιάς, αμπέλου) καθώς και φυτικών ειδών που συνιστούν φυσική
βλάστηση (πχ μεσογειακού τύπου, αλπικού τύπου κ.α.)
3. Φυτοπαθογόνα βακτήρια με έμφαση στη φυτοπαθογένεια και αγροβιοτεχνολογία
4. Βιοποικιλότητα μακρομυκήτων σε δασικά οικοσυστήματα της Ελλάδας
5. Μικροβιακή οικολογία γεωργικών εδαφών που έχουν δεχθεί αγρο-βιομηχανικά
απόβλητα
6. Ανάπτυξη ενός BIOCHIP για: (i) ανίχνευση και ταυτοποίηση φυτοπαθογόνων
μικροοργανισμών ή/και γενετικών τροποποιήσεων μικροβιακής προέλευσης και (ii)
χαρακτηρισμό της φυτόσφαιρας σημαντικών καλλιεργούμενων ειδών, π.χ. ελιάς,
αμπέλου, κ.α.
7. Εντεροβακτήρια εκτρεφομένων ψαριών σε συνάρτηση με τη διατροφή και το
στρες.


4. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ:

1. Μελέτη μικροβιακών κοινοτήτων για την προστασία και επιδιόρθωση
αρχαίων, βυζαντινών και νεώτερων μνημείων και έργων τέχνης
43
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

Β. Σύγχρονες Τεχνολογίες Αιχμής

Ο γονιδιωματικός πλούτος ο οποίος έχει παραχθεί κατά την τελεταία δεκαετία μας
παρέχει τη δυνατότητα χρησιμοποίησής του σε επίπεδο μετα-γονιδιωματικών
εφαρμογών. Πιστεύουμε ότι κατά τη δεύτερη φάση ανάπτυξης του Εθνικού κέντρου να
δημιουργηθούν κατάλληλα DNA chips με στόχο τη γρήγορη διερεύνηση, καταγραφή και
χαρακτηρισμό διαφορετικών μικροβιακών κοινοτήτων αξιοποιώντας τη DNA πληροφορία
που θα είναι διαθέσιμη από την ερευνητική δράση τόσο των ελληνικών ερευνητικών
ομάδων που συνιστούν το Κέντρο όσο και της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας. Μια
τέτοια τεχνολογία αιχμής θα καταστεί ένα δυναμικό εργαλείο χαρακτηρισμού της
βιοποικιλότητας σε ένα ευρύ φάσμα περιβαλλοντικών δειγμάτων όσο και για την
ανίχνευση και ταυτοποίηση παθογόνων μικροοργανισμών ιατρικής και οικονομικής
σπουδαιότητας (πχ. δράσεις 2.7 και 3.6).



9. ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Η πρόταση υποστηρίζεται με τις ακόλουθες επιστολές από επιστήμονες διεθνούς κύρους.

1. Ed DeLong, Καθηγητής Μικροβιολογίας, Τεχνολογικό Ίδρυμα Μασσαχουσέτης,
ΗΠΑ

2. Rick Cavicchioli, Αναπλ Καθηγητής Μικροβιολογίας, UNSW,
Αυστραλία

3. Antonio Lazcano, Καθηγητής Εξελικτικής Βιολογίας, UNAM,
Μεξικό
και Πρόεδρος
της Διεθνούς Οργάνωσης για τη Μελέτη της Προέλευσης της Ζωής
4. Antoine Danchin, Καθηγητής Μικροβιολογίας και Διευθυντής του Ινστιτούτου
Παστέρ,
Γαλλία
5. Hans-Peter Klenk, Καθηγητής Μικροβιολογίας, Ιδρυτής και Διευθυντής Ερευνών
της εταιρείας e.gene Biotechnology,
Γερμανία

6. Elizabeth Wellington, Καθηγήτρια Μικροβιολογίας, Πανεπιστήμιο του Warwick,

Αγγλία

7. Phil Hugenholtz, Διευθυντής, Τμήμα Μικροβιακής Οικολογίας, DOE-JGI,
ΗΠΑ

8. Victor de Lorenzo, Καθηγητής, Εθνικό Κέντρο Βιοτεχνολογίας,
Ισπανία

9. Athanasios Theologis
,
Καθηγητής Βοτανικής και Μικροβιολογίας, Πανεπιστήμιο της
Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ
,
ΗΠΑ

10. Purification Lopez-Garcia, Καθηγήτρια Μικροβιολογίας, CNRS,
Γαλλία

11. Janet Thornton, Διευθύντρια Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Βιοπληροφορικής,
Αγγλία


44
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

45
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

46
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
47
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
48
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

49
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
50
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

51
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
52
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
53
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
54
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
55
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
56
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
57
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

58
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
59

Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
10. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΩΝ ΙΔΡΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Ο Αριστείδης Πατρινός είναι κάτοχος Διδακτορικού τίτλου σπουδών
σε Μηχανολογικές και Αστροναυτικές Επιστήμες από το Πανεπιστήμιο
Northwestern των ΗΠΑ. Από το 1995 έως το 2006 ο κ. Πατρινός
υπηρέτησε στο Αμερικανικό Υπουργείο Ενέργειας, ως Διευθυντής του
Γραφείου Βιολογικής και Περιβαλλοντικής Έρευνας. Από αυτή τη θέση
κατεύθυνε πλήθος ερευνητικών δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβα-
νoμένων των προγραμμάτων γονιδιωματικής αλληλούχiσης του
Ανθρώπου και πλήθους μικροβιακών οργανισμών, πυρηνικής ιατρικής,
σφαιρικών περιβαλλοντικών μεταβολών, και βασικής έρευνας σχετική με τη προσπάθεια του
Υπουργείου γιά την αποκατάσταση του περιβάλλοντος. Τον τελευταίο χρόνο ανέλαβε τη
θέση του Προέδρου στην Αμερικανική εταιρεία Synthetic Biology, που έχει σαν στόχο την
ανάπτυξη και εμπορευματοποίηση της προόδου στην συνθετική βιολογία για τη παραγωγή
Ενέργειας.Ο κ. Πατρινός είναι ευρύτερα γνωστός γιά τον ηγετικό του ρόλο στην
αποκωδικοποίηση του ανθρώπινου γονιδιώματος το 2001 καθώς και γιά την ίδρυση του
Ινστιτούτου Joint Genome Institute (JGI) και του ερευνητικού προγράμματος «Γονιδιώματα
στη Ζωή». Ο κ. Πατρινός έχει τιμηθεί με μια σειρά από μεγάλα διεθνή και επίτiμα βραβεία
συμπεριλαμβανωμένων 3 Προεδρικών βραβείων και 2 χρυσών μεταλλείων από το
Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ.
Web:
http://www.syntheticgenomics.com/corporate.htm


Ο Νίκος Κυρπίδης είναι κάτοχος Διδακτορικού τίτλου σπουδών στη
Μοριακή Βιολογία από το Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και
Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) Κρήτης. Στη διάρκεια των μεταδιδακτορικών του
σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Illinois στην Urbana-Champaign (1996-
1999), ειδικεύτηκε στην ανάλυση μικροβιακών γονιδιωμάτων στο
πλευρό του Carl Woese, στον οποίο απονεμήθηκε το βραβείο Crafoord
(που είναι το ισότιμο του Nobel Prize για τη Βιολογία). Στη συνέχεια
ανέλαβε τη διεύθυνση ερευνητικής ομάδας σε μία νεοσυσταθείσα
εταιρεία (Integrated Genomics Inc.) όπου έμεινε για 5 χρόνια, τον τελευταίο από τα οποία
σαν Διευθυντής του ερευνητικού της προγράμματος στη Βιοπληροφορική. Τα τελευταία 2
χρόνια ο Νίκος εργάζεται στο Joint Genome Institute το οποίο ανήκει στο Αμερικανικό
Υπουργείο Ενέργειας και το οποίο έπαιξε καταλυτικό ρόλο στην αποκρυπτογράφηση του
ανθρώπινου DNA και πιο πρόσφατα πρωτοστατεί στον τομέα της Περιβαλλοντικής
Γονιδιωματικής. Εκεί διευθύνει το πρόγραμμα (τομέα) της Γονιδιωματικής Βιολογίας, το οποίο
είναι υπεύθυνο για τη γονιδιωματική και μεταγονιδιωματική ανάλυση, και τη δημιουργία νέων
μεθοδολογιών και υπολογιστικών εργαλείων προς αυτήν την κατεύθυνση.
Web:
http://www.jgi.doe.gov/whoweare/kyrpides.html



Ο Κώστας Δραΐνας είναι Πτυχιούχος Βιολόγος (Πανεπιστήμιο Πατρών,
1972) και κάτοχος Διδακτορικού τίτλου σπουδών στη Βιοχημική-Μοριακή
Γενετική από το Πανεπιστήμιο Γλασκόβης Σκοτίας, UK. (1977). Στη
διάρκεια των μεταδιδακτορικών του σπουδών στο Πανεπιστήμιο της
Καλιφόρνιας, Λος Άντζελες (UCLA, 1977-1981), ειδικεύτηκε στην ανάλυση
μεταβολικής ρύθμισης και βιοενεργητικής σε νηματοειδείς μύκητες στο
πλευρό του Καθηγητή Richard Weiss με χρηματοδότηση από το NIH. Στη
συνέχεια εκπόνησε μεταδιδακτορική έρευνα με υποτροφία ΕΜΒΟ στο
Πανεπιστήμιο St. Andrews Σκοτίας, UK (1981-1982) σε θέμα σχετικό με μοριακή βιολογία
ζυμομυκήτων. Το 1982 επέστρεψε στην Ελλάδα και ανέλαβε διδασκαλία και έρευνα στο
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, Τμήμα Χημείας (Εργαστήριο Βιοχημείας) ως Λέκτορας, Επίκουρος
60
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
καθηγητής (1984), Αναπληρωτής Καθηγητής (1989) και σήμερα ως Καθηγητής Α’ βαθμίδας
(από το 1997) με γνωστικό αντικείμενο Βιοχημική-Μοριακή Γενετική και Βιοτεχνολογία.
Ειδικότερα οι ερευνητικές δραστηριότητες του Κ. Δραΐνα περιλαμβάνουν: Οριζόντια γονιδιακή
μεταφορά, πλασμιδιακή σταθερότητα και κινητικότητα. Μοριακή βάση οσμορύθμισης
σακχαρόφιλων και αλατόφιλων βακτηρίων. Μοριακή βάση γενετικής ποικιλομορφίας γονιδίων
παγοπυρήνωσης. Μικροβιακή ποικιλότητα σε ακραία περιβάλλοντα (υψηλής αλατότητας,
υψηλών πετρελαϊκών ρίπων) και μικροβιακή ποικιλότητα αμπέλου και οίνου. Ετερόλογο
έκφραση πρωτεϊνών βιοτεχνολογικού ενδιαφέροντος. Η έρευνα του έχει χρηματοδοτηθεί από
πλήθος εθνικών και ευρωπαϊκών προγραμμάτων. Ο Κ. Δραΐνας έχει διατελέσει Εθνικός
Εκπρόσωπος στη 12η Διεύθυνση της ΕΕ (πρόγραμμα Βιοτεχνολογία, 1994-1999) και μέλος
του Εθνικού Γνωμοδοτικού Συμβουλίου Έρευνας (1999-2001).
Web:
http://www.uoi.gr/gr/schools/ximiko/frame1.htm


H Αμαλία Καραγκούνη-Κύρτσου έχει πτυχίο Βιολογίας και Διδακτορικό
δίπλωμα του Παν/μίου Warwick της Αγγλίας (1979). Είναι Αναπληρώτρια
Καθηγήτρια Μικροβιολογίας στο Τμήμα Βιολογίας του Εθνικού και
Καποδιστριακού Παν/μίου Αθηνών. Η ερευνητική της δραστηριότητα
εστιάζετε σε θέματα της Γενικής και Εφαρμοσμένης Μικροβιολογίας,
Μικροβιακής Οικολογίας και Βιοτεχνολογίας. Ειδικότερα οι ερευνητικές
δραστηριότητες της κ. Καραγκούνη περιλαμβάνουν: απομόνωση
μικροοργανισμών από ιδιάζοντα οικοσυστήματα του Ελλαδικού χώρου,
ταυτοποίησή τους μέσω φαινοτυπικών και γονοτυπικών χαρακτήρων, απομόνωση και
ανάλυση ολικού DNA και εντοπισμός γονιδίων από περιβαλλοντικά δείγματα και αναλύσεις
περιβαλλοντικών δειγμάτων και δειγμάτων τροφίμων για την πιστοποίηση της ύπαρξης
γενετικά τροποποιημένου DNA. Συμμετέχει σε περισσότερα από 20 οικονομικά
επιχορηγούμενα ερευνητικά προγράμματα τα τελευταία χρόνια. Έχει πλούσια δράση σε
ενημερωτικά προγράμματα της Μέσης Εκπαίδευσης, Ευρωπαϊκά Δίκτυα Εργασίας καθώς και
σε προγράμματα Συντονισμένης Δράσης. Έχει διοργανώσει ένα πλήθος Διεθνών
συνεδρείων στην χώρα μας και στο εξωτερικό και είναι μέλος πολλών Διεθνών
Επιστημονικών Εταιρειών. Η κ. Καραγκούνη είναι μέλος της ομάδας εργασίας για την
εκπόνηση σχεδίου κανονισμού πιστοποίησης μη-γενετικά τροποποιημένων προϊόντων με
την απόφαση Νο 8 της 13
ης
συνεδρίασης του Δ.Σ. του Οργανισμού Πιστοποίησης και
Επίβλεψης Γεωργικών Προϊόντων όπως επίσης και μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου
Βιοτεχνολογίας για τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς υπό την αιγίδα του
Υπουργείου Γεωργίας.
Web:
http://www.cc.uoa.gr/biology/cv/KaragouniGr.htm


Ο Κωνσταντίνος Κορμάς έχει πτυχίο Βιολογίας και Διδακτορικό
δίπλωμα στη θαλάσσια βιολογία από το Πανεπιστήμιο Αθηνών. Η
μεταδιδακτορική του έρευνα στη Νορβηγία (University of Trondhjem) και
τις ΗΠΑ (Woods Hole Oceanographic Institution) εστίασαν στη μοριακή
βιοποικιλότητα θαλάσσιων προκαρυωτικών οργανισμών από ακραία
περιβάλλοντα. Μετά την επιστροφή του στην Ελλάδα συνεργάστηκε με
το Πανεπιστήμιο Αθηνών και από το 2005 είναι επίκουρος καθηγητής
στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας στην υδρόβια μικροβιακή οικολογία. Οι
τρέχουσες ερευνητικές εργασίες του επικεντρώνονται στην ανίχνευση της βιοποικιλότητας
χερσαίων θερμοπηγών, ηφαιστείων ιλύος βαθιάς θάλασσας και ιζημάτων λιμνών. Είναι
μέλος στο διοικητικό συμβούλιο του Συλλόγου Ελλήνων Ωκεανογράφων από το 2003 μέχρι
σήμερα.
Web:

http://www.geocities.com/kostaskormas/cv.html



61
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨

Ο Κώστας Μπούρτζης έχει πτυχίο και Διδακτορικό τίτλο σπουδών στη
Βιολογία από το Πανεπιστήμιο Πατρών. Κατά τη διάρκεια των
μεταδιδακτορικών του σπουδών στο Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και
Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) Κρήτης και στο Πανεπιστήμιο του Yale, και στη
συνέχεια ως συνεργαζόμενος ερευνητής του ΙΜΒΒ, μελέτησε τις
συμβιωτικές σχέσεις εντόμων-βακτηρίων, κυρίως του βακτηρίου
Wolbachia (τον πιο διαδεδομένο ενδοκυττάριο συμβιωτικό οργανισμό του
πλανήτη μας). Έχει δείξει ότι το βακτήριο Wolbachia, ελέγχοντας τις
αναπαραγωγικές λειτουργίες των ξενιστών του, μπορεί: (α) να χρησιμοποιηθεί ως ένα
περιβαλλοντικά φιλικό εργαλείο για τον πληθυσμιακό έλεγχο εντόμων παρασίτων (χωρίς τη
χρήση χημικών εντομοκτόνων) και (β) να έχει σημαντικό ρόλο σε διαδικασίες ειδογένεσης και
αύξησης της βιοποικιλότητας. Επίσης συντόνισε το European Wolbachia Project το οποίο
μεταξύ άλλων είχε ως στόχο την αλληλούχιση του γονιδιώματος τριών στελεχών του
βακτηρίου. Από το 2000 υπηρετεί ως μέλος ΔΕΠ στο Τμήμα Διαχείρισης Περιβάλλοντος και
Φυσικών Πόρων του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων (σήμερα ως Αναπληρωτής Καθηγητή
Μοριακής Βιολογίας και Βιοχημείας), συνεχίζει τις μελέτες του στο χώρο των συμβιωτικών
βακτηρίων και ταυτόχρονα έχει ξεκινήσει ερευνητικές δράσεις στο χώρο της Περιβαλλοντικής
Μικροβιολογίας και Γονιδιωματικής.
Web:
http://www.env.uoi.gr/dep_1.asp?id=6


Ο Χρήστος Ουζούνης έχει πτυχία σε Βιολογικές Επιστήμες με
παράλληλες σπουδές στην επιστήμη των υπολογιστών και την
πρωτεϊνική χημεία. Έχει εργαστεί σε διάφορους τομείς της Υπολογιστικής
Βιολογίας και έχει συνεισφέρει στην δημιουργία του γενικότερου πεδίου
στη δεκαετία του 1990, συμπεριλαμβανομένης και της οργάνωσης
συνεδρίων, της συν-ίδρυσης της Διεθνούς Εταιρίας για την Υπολογιστική
Βιολογία (ISCB) και του ρόλου του σαν Επιμελητή του περιοδικού
Βιοπληροφορική. Υπηρέτησε για μία περίοδο 9 χρόνων σαν Διευθυντής
Ερευνών στο Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Βιοπληροφορικής και τώρα ηγείται
μιας πρωτοβουλίας για την δημιουργία μιας μονάδας Υπολογιστικής Γονιδιωματικής στην
Ελλάδα, σαν Διευθυντής Ερευνών στο Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης
(ΕΚΕΤΑ).
Web:
http://www.ebi.ac.uk/research/CGG/index.html

Ο Νίκος Πανόπουλος έχει πτυχίο Γεωπονικών Επιστημών και
Διδακτορικό δίπλωμα του Παν/μίου Καλιφόρνιας, Μπέρκλεϋ, όπου
υπηρέτησε ως μέλος ΔΕΠ από το 1974-1994, όπου έκτοτε είναι
Ομότιμος Καθηγητής. Είναι Καθηγητής στο Τμήμα Βιολογίας Παν/μίου
Κρήτης (Τομέας Βιοτεχνολογίας και Εφαρμοσμένης Βιολογίας) και
συνεργαζόμενος ερευνητής του Ινστιτούτου Μοριακής Βιολογίας και
Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ). Η
ερευνητική του δραστηριότητα εστιάστηκε στη Μοριακή Φυτοπαθολογία
και Περιβαλλοντική Μικροβιολογία. Διετέλεσε μέλος πολλών
επιστημονικών επιτροπών στις ΗΠΑ (ΝΙΗ, USDA, DOE) και την Ελλάδα (YΠΕΧΩΔΕ, Υπ.
Αγροτικής Ανάπτυξης/Τροφίμων, ΓΕΓΕΤ) και Πρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου του
Εθνικού Ιδρύματος Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ). Είναι συνεφευρέτης σε 4 πατέντες. Στις
επιστημονικές και τεχνολογικές δραστηριότητες συγκαταλέγονται η εφαρμογή
βιοτεχνολογικών μεθόδων για τη βιολογική αντιμετώπιση ζημιών από παγετούς σε
γεωργικές καλλιέργειες και η ανακάλυψη του γονιδιακού συμπλοκου hrp σε φυτοπαθογόνα
62
Εθνικό Πρόγραμμα ¨Μικροβιόκοσμος¨
βακτήρια που κωδικεύει το εξειδικευμένο σύστημα διοργανισμικής διαμετακόμισης
πρωτεϊνών παθογένειας σε φυτά (Τype ΙΙΙ Secretion System, ΤΤSS).

Web:
http://www.imbb.forth.gr/groups/plant.html

Ο Ζαχαρίας Σκούρας είναι κάτοχος Διδακτορικού τίτλου (1983) στη
Γενετική από το Τμήμα Βιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου
Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ). Στη συνέχεια με υποτροφία του Ιδρύματος
Alexander von Humboldt ειδικεύτηκε σε θέματα μοριακής γενετικής στα
γερμανικά ιδρύματα Max-Planck-Institute του Μονάχου και του
Τούμπιγκεν. Αργότερα με υποτροφία ΕΜΒΟ εργάστηκε στο
Πανεπιστήμιο Umea (Σουηδία). Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα
εστιάζονται σε θέματα γενετικής, μοριακής βιολογίας και εξέλιξης
διάφορων οργανισμών, σε μια προσπάθεια διερεύνησης των σχέσεων γενότυπος –
περιβάλλον – φαινότυπος. Από το 1998 υπηρετεί ως καθηγητής γενετικής στο Τμήμα
Βιολογίας του ΑΠΘ. Διευθύνει την ομάδα Ταυτοποίησης Γενετικού Υλικού στο Τμήμα
Βιολογίας. Είναι συγγραφέας αρκετών βιβλίων και εργασιών. Διετέλεσε μέλος αρκετών
επιτροπών σε εθνικό και διεθνές επίπεδο και επί τέσσερα χρόνια Πρόεδρος της Πανελλήνιας
Ένωσης Βιοεπιστημών (ΠΕΒ). Από το 2003 είναι Πρόεδρος του Τμήματος Βιολογίας ΑΠΘ.
Web
:
http://web.auth.gr/biogengr/html/member.php@cat2_id=3.htm

63